“Ορθοδοξία η μόνη οδός και σωτηρία”. Του Θεοφιλ. Επισκόπου Κνωσού κ. Μακαρίου. (2001)

Ορθοδοξία η μόνη οδός και σωτηρία.

Βρισκόμαστε ήδη στην περίοδο της Αγίας και Μεγάλης Τεσσαρακοστής. Περίοδος αύξησης του πνευματικού αγώνα των πιστών.

Ήδη με την είσοδο του Τριωδίου, η Εκκλησία άρχισε να προετοιμάζει για την υποδοχή της, με κατάληξη βέβαια την μεγάλη Εορτή της Ανάστασης.

Σας ευχαριστώ πολύ που μέσα στην περίοδο αυτή, με καλέσατε για αυτήν την ομιλία. Εύχομαι να αποτελέσει αφορμή προσεγγίσεως στην Ορθοδοξία, την οδό και σωτηρία όλων μας.

Θα ήθελα κατ΄ αρχήν να χαιρετήσω τον κάθε ένα ξεχωριστά, αλλά επειδή επιθυμώ να δώσω περισσότερο χρόνο στην ανάλυση του θέματος και να αποφύγω τα κοινότυπα, ζητώ συγγνώμην που δεν θα αναφερθώ ξεχωριστά στον κάθε ένα από εσάς, και θα αρκεσθώ μονάχα να χαιρετίσω όλους μαζί, δια του λειτουργικού χαιρετισμού “και πάντων και πασών” μνήσθητι Κύριε.

Ευθύς αμέσως έρχομαι στο θέμα μας. Κυριακή της Ορθοδοξίας. Πρώτη Κυριακή των Νηστειών. Ορθοδοξία η μόνη οδός και σωτηρία.

Τι θα είχαμε να πούμε με αφορμή την εορτή αυτή της Εκκλησίας;

Ασφαλώς πολλά και για να μη κουράσω με αναφορές που είναι γνωστές σ΄ εσάς, με γεγονότα της ιστορίας για την εορτή αυτή, που επίσης είναι γνωστά σε εσάς, θα προτιμήσω να σας καταθέσω ένα μικρό προβληματισμό, που να ακουμπά και να ξεκινά από το σήμερα, σε σχέση με την Ορθοδοξία, την μοναδική οδό και τρόπο αληθούς ζωής και επουρανίου σωτηρίας.

Αυτό δε, το κάνω, δηλαδή να ξεκινήσω από γεγονότα της σήμερον, όχι γιατί με αναπαύει η διάθεση που παρουσιάζεται λανθασμένα κατά την ταπεινή μου άποψη, από πολλούς σήμερα, στους καιρούς μας, να εκσυγχρονίσουμε την εκκλησιαστική ζωή, όπως λέγεται, ως να λένε δηλαδή ότι η αλήθεια πάλιωσε και πρέπει να της δώσουμε μια ένεση για να ζήσει στο σήμερα, αλλά γιατί θέλω να σας καταθέσω μια ταπεινή άποψη, εξ΄ αιτίας της εορτής της Κυριακής της Ορθοδοξίας, να σας μεταδώσω ένα προβληματισμό σε σχέση με τον καιρούς μας, για ποιο λόγο είναι η μόνη οδός σωτηρίας, που στην συνέχεια αν και εφ΄ όσον το επιθυμείτε, να αποτελέσει αιτία διαλόγου και ανταλλαγής απόψεων.

Το πρώτο λοιπόν που πρέπει να εντοπίσουμε είναι αν είναι γνωστή η Ορθοδοξία. Γιατί η Ορθοδοξία δεν κατανοείται ως θα έπρεπε από πολλούς και μάλιστα στην γωνιά αυτής της παγκοσμίου επικράτειας, που έζησε και τράφηκε από αυτή, ως η μόνη οδός σωτηρίας;

Μόνη οδός σωτηρίας; Δεν είναι απόλυτο; Δεν είναι φανατικό και μισαλλόδοξο; Όχι αδελφοί και τέκνα εν Κυρίω.

Είναι μια αλήθεια αυτό, η μόνη οδός και σωτηρία, που ελπίζω να καταφανεί στην συνέχεια, χωρίς βεβαίως να αμνηστεύω τα αρκετά κακώς κείμενα ή να εξαγνίζω τα εξ ανθρωπίνης αδυναμίας κατά καιρούς γενόμενα.

 Πολύ ωραία λέει κάποιος σύγχρονος:  “Η Ορθοδοξία δεν έχει κανένα στραβό, έχει όμως πολλούς στραβούς”.

Μπορώ να σας παρουσιάσω τα στραβά, ξεκινώντας από την άγνοια και άλλα πολλά, των κατά καιρούς κρατούντων από την εποχή της αναστυλώσεως των Ιερών Εικόνων που εορτάζουμε σήμερα, μέχρι σήμερα και την εχθές.

Μπορώ να στραφώ εναντίον όλων εκείνων που είτε ηθελημένα, είτε εκ συστήματος ενεργούν κατά της πίστεως.

Ας αρχίσουμε όμως ευχαριστιακά και αξιοχρέως από την μνημόνευση, σήμερα, στην γιορτή της πίστης, των ονομάτων των Αγίων Αυτοκρατόρων, Πατριαρχών, Αρχιερέων, Κληρικών, όλων των βαθμίδων, ασκητών, εγκρατευτών, ευσεβών λαϊκών, μαρτύρων, ομολογητών που στήριξαν την Ορθοδοξία και τέλος -τέλος, μνημονεύω με μια λέξη, της Αγίας ημών Πίστεως, της Ορθοδοξίας, της εορτής της Πίστεως μας, που λαμπρώς προβάλει η Εκκλησία σήμερα.

Τι έκαναν αυτοί οι προ ημών;  Εβάδισαν αυτή την μοναδική οδό και έφεραν, είτε δια μαρτυρίων φρικτών, είτε δια εναρέτου ζωής, είτε δια φυγής εις τας ερήμους, είτε δια διδασκαλίας, το τέλος της πίστεως, ως βίωμα.

“Επόμενοι τοις Αγίοις Πατράσι”, διαβάζουμε σήμερα στις Εκκλησίες. Επόμεθα αυτών; Είμαστε σ΄ αυτή την οδό;

«Φιλοκαλική Αναγέννηση». Επίδραση στην Ορθόδοξη Ευρώπη

Το κίνημα των Κολυβάδων διετάραξε επί ένα περίπου αιώνα (1754-1845) τη ζωή στην κοινότητα του Αγίου όρους και παράλληλα επανενεργοποίησε ένα σημαντικό ιδεολογικό και πολιτισμικό ρεύμα, του οποίου οι επιδράσεις ξεπερνούν τα όρια του Ελληνικού χώρου και φθάνουν στη Ρωσία, μέσω μιας διαφορετικής «αναγέννησης», την οποία φαίνεται να αγνοούν ή να παρασιωπούν οι ιστορικοί μας, της «Φιλοκαλλικής Αναγέννησης». 

Πράγματι η επίδραση των Κολυβάδων στην διαμόρφωση της ιδεολογίας του σλαβόφιλου και αντιδυτικού πνεύματος, σε όλο τον ορθόδοξο χώρο και κατεξοχήν στη Ρωσία, αποσιωπάται συστηματικά  και παραμένει άγνωστη…

Η έκδοση το 1782 από τον Μακάριο Νοταρά και τον Νικόδημο Αγιορείτη της Φιλοκαλίας, μια συλλογής κειμένων των Πατέρων της εκκλησίας, που έως τότε κείτονταν ξεχασμένοι σε παλιά χειρόγραφα στο Άγιο Όρος και αλλού, υπήρξε τουλάχιστον ισάξιας σημασίας με την έκδοση των αρχαίων ελληνικών κειμένων από τον Κοραή και τον Δούκα.

(1) Εγκαινίαζε μια πνευματική παράδοση που στη νεώτερη Ελλάδα επανεύρισκε το νήμα του ριζικού αντιδυτικισμού, εκεί που το είχε αφήσει ο Γρηγόριος ο Παλαμάς και έτσι θεμελίωνε μια παράδοση που περνώντας από τον Παπουλάκο και τον Παπαδιαμάντη, θα φθάνει μέχρι τη σύγχρονη Νέο-ορθοδοξία. 
(2) Έριχνε πνευματικές γέφυρες προς τον ορθόδοξο κόσμο των Βαλκανίων και της Ρωσίας, που σε μεγάλο βαθμό είχαν διακοπεί μετά  την Άλωση, φθάνοντας μέχρι τον Ντοστογιέφσκυ, τον Μπερντιάγιεφ και τη σύγχρονη ρώσικη σχολή.

Δεν είναι προφανώς τυχαίο πως η πνευματική αναγέννηση του ελληνισμού είναι σφαιρική και  καθολική, δεν κατευθύνεται μόνο προς την παιδεία του Διαφωτισμού, προς την επιστροφή στους Αρχαίους Έλληνες, αλλά επεκτείνεται και στην «επιστροφή» στους Πατέρες της Εκκλησίας και την πνευματική παράδοση του Βυζαντίου.

Αυτό το πνευματικό γεγονός, που παρασιωπήθηκε συστηματικά, απορρίπτει την κοινωνία και τις ιδεολογικές αρχές του αναπτυσσόμενου δυτικού κόσμου και κηρύττει την επιστροφή σε έναν κόσμο που θα διαπνέεται από τις παλιές αξίες του Βυζαντίου και του ορθόδοξου μοναχισμού. Αυτό το πνευματικό ρεύμα δεν θα περιοριστεί, όπως μπορούμε να πιστέψουμε με μια πρώτη ανάγνωση, στο κίνημα του Παπουλάκου, ή το θρησκευτικό-πολιτικό κίνημα του Απόστολου Μακράκη. 

Θα προσελκύσει ή θα επηρεάσει προσωπικότητες όπως ο Κολοκοτρώνης –που φυλακίστηκε για συνομωσία–, ο Νικηταράς –που υπήρξε μέλος της «Φιλορθόδοξης Εταιρείας» και διώχθηκε ως συνωμότης– και ο Μακρυγιάννης, και θα έχει ως πνευματικό του τέκνο τους δύο σημαντικότερους νέο-έλληνες πεζογράφους, τον… Μακρυγιάννη και τον Παπαδιαμάντη.

Και όμως ένα τέτοιο ρεύμα, το μοναδικό που στη νεοελληνική ιστορική διαδρομή που θα επιδράσει καθοριστικά και εκτός Ελλάδας, και μάλιστα σε ολόκληρο τον ορθόδοξο κόσμο, θα παραμένει άγνωστο και θα αποσιωπάται. Γιατί δεν διαθέτουμε, ιδιαίτερα στους τομείς των κοινωνικών επιστημών, μια διανόηση που να μελετάει τα ελληνικά φαινόμενα. Η διανόηση στις κοινωνικές επιστήμες μεταφέρει, αναπαράγει, αλλά σπανίως παράγει.

Στην περίοδο που πραγματευόμαστε η επίδραση των Κολλυβάδων και του κινήματος τους θα είναι αποφασιστική. Ο κυριότερος αγωγός του θα είναι ο Παΐσιος Βελιτσκόφσκι, Ουκρανός μοναχός, που έμεινε για πάνω από εικοσιπέντε χρόνια στο Άγιο Όρος, από το 1746 έως το 1763, και αφού έμαθε τα ελληνικά ήρθε σε επαφή με τα κείμενα των Πατέρων και των ησυχαστών. 

Στη συνέχεια μαζί με εξηντατέσσερεις μοναχούς μολδοσλαβικής καταγωγής επέστρεψαν στη Ρουμανία όπου, με την βοήθεια του ηγεμόνα Κωνσταντίνου Μουρούζη, ανέδειξαν την μονή Νεάμτσου σε κέντρο του ορθόδοξου μοναχισμού, η οποία διέθετε σχολή ελληνικής γλώσσας και ανέλαβε την μετάφραση τόσο της Φιλοκαλίας στα σλαβονικά όσο και πολλών άλλων κειμένων. 

Η μονή Νεάμτσου επέβαλε παράλληλα και μια μορφή μοναστικού κοινοβίου, με βάση τα πρότυπα του Αγίου Όρους, όπου ίσχυε η απόλυτη κοινοκτημοσύνη, η νοερά προσευχή και η από κοινού μελέτη των έργων των πατερικών κειμένων. Στον αρχόμενο 19o αιώνα η ρωσική μονή Όπτινα, μια από τις τουλάχιστον 103 ρωσικές μονές που ακολουθούσαν τη σχολή του Παϊσίου, στελεχωμένη με μαθητές του, μεταβλήθηκε στο κέντρο της εισαγωγής στη Ρωσία της Φιλοκαλίας και των κειμένων της ελληνικής ορθόδοξης παράδοσης.

Η μονή της Όπτινα αποτέλεσε και την έδρα ορισμένων από τους μεγαλύτερους στάρτσκι της ρωσικής παράδοσης τον 19o αιώνα, όπως του Μακάριου και του Αμβρόσιου. Όταν ο φιλόσοφος Ιβάν Βασίλιεβιτς Κιρεγέφσκι (1806-1856), που είχε χρηματίσει μαθητής του Σέλλινγκ και του Σλεϊερμάχερ στη Γερμανία, έλθει σε επαφή με τον «στάρετς» Μακάριο της Όπτινα θα πραγματοποιηθεί η μετάβαση από το πεδίο της θρησκείας στη φιλοσοφία. Ο Κιρεγέφσκι μαζί με τον φίλο του και ομοϊδεάτη Xομιακώφ θα θεωρηθούν οι ιδρυτές του ρεύματος των σλαβοφίλων. 

Το κύριο έργο του Κιρεγέφσκι και του Μακάριου θα είναι η έκδοση των σλαβονικών μεταφράσεων του Βελιτσκόφσκι των κειμένων των Ελλήνων πατέρων καθώς και νέων στα ρωσικά,. Ανάμεσα στα άλλα έργα που εξέδωσαν ήταν και εκείνο του Αρχιεπισκόπου Νικηφόρου Θεοτόκη, Τέσσαρες κατηχητικοί λόγοι προς μοναχήν, το οποίο εξεδόθη σε δύο εκδόσεις το 1848 και το 1849, στη μετάφραση του Βελιτσκόφσκι....

...Δυστυχώς δεν μπορούμε εδώ να επεκταθούμε περισσότερο πάνω στην επίδραση, άμεση και έμμεση, τόσο του εθνικο-απελευθερωτικού και διαφωτιστικού ρεύματος και των Κολυβάδων στην Ανατολική Ευρώπη, αλλά ελπίζουμε ότι υπογραμμίσαμε τουλάχιστον μια αγνοημένη παράμετρο ιδιαίτερα σημαντική για την ελληνική πνευματική ζωή· ίσως επρόκειτο για την τελευταία φορά που η ελληνική οικουμένη θα επιδράσει τόσο ουσιαστικά στον γεωπολιτικό και πολιτισμικό της περίγυρο.

Απόσπασμα από το ανέκδοτο (τότε) βιβλίο του συγγραφέα: Η Ελληνική Αναγέννηση, 1700-1922, Μέρος Α΄ Ο φωτισμός και η παλιγγενεσία (1700-1821)

του Γιώργου Καραμπελιά
ΠΗΓΗ: antifono.gr

Αναρτήθηκε από Costas lerakis στις 12:11 μ.μ.

ΑΓΙΟΣ ΜΑΚΑΡΙΟΣ Ο Αιγαίος Επίσκοπος

Ο Μακάριος γεννήθηκε στην Κόρινθο το 1731 και ήταν γιος του Γεωργίου και της Αναστασίας Νοταρά. Τα πρώτα του γράμματα τα έμαθε στην πατρίδα του.
Από πολύ νωρίς αγάπησε την μοναχική ζωή και φεύγει κρυφά από τους γονείς του για το Μέγα Σπήλαιο. Ο πατέρας του όμως τον ανακάλυψε και τον οδήγησε πίσω στο σπίτι. Μη θέλοντας να δυσαρεστήσει τους γονείς του, οι οποίοι τον αγαπούσαν πολύ, δεν έφυγε από κοντά τους , αλλά ζούσε μέσα στο σπίτι του ως ασκητής.
Όταν κάποιο καιρό η Κόρινθος είχε έλλειψη δασκάλου, ανέλαβε αυτός δωρεάν την διδασκαλία των νέων. Ως δάσκαλος διέπρεψε και αγαπήθηκε για την σεμνότητα της ζωής του από τους Κορίνθιους. Μετά τον θάνατο του επισκόπου τους Παρθενίου, πρότειναν στον Πατριάρχη Σαμουήλ τον Μακάριο -λαϊκό τότε - για διάδοχό του.
Το 1764, με σύμφωνη γνώμη κλήρου και λαού της Κορίνθου, ψηφίζεται αρχιεπίσκοπος Κορίνθου. Στον θρόνο του παραμένει μόνο πέντε χρόνια. Το 1768, με την κήρυξη του Ρωσσοτουρκικού πολέμου, ο Μακάριος καταφεύγει με την οικογένειά του στην Ζάκυνθο και από εκεί στην Ύδρα, όπου ησυχάζει σε κάποια μονή.
Όταν ηρέμησαν τα πράγματα, η Σύνοδος της Εκκλησίας της Κωνσταντινουπόλεως εκλέγει νέο επίσκοπο Κορίνθου. Τον απομακρύνουν αυθαίρετα και αντικανονικά. Από τότε και για τα υπόλοιπα χρόνια της ζωής του , ζούσε φέροντας γενναία τον Σταυρό της άδικης εκδίωξής του. Όπως αναφέρει ο βιογράφος του, ο Αθανάσιος Πάριος: «αφοσιώθηκε με όλη του την επιμέλεια να ωφελεί και να σώζει τους απανταχού χριστιανούς, με την άδεια των κατά τόπους αρχιερέων, όχι μόνο το Ελληνικό αλλά και γενικότερο το χριστιανικό γένος».
Ο Μακάριος ονομάστηκε επίσκοπος και ιεραπόστολος του Αιγαίου – και όχι άδικα. Ταξίδευσε -όσο κανείς- στα νησιά και στα λιμάνια του Αιγαίου, στην Χίο, στην Ύδρα, στο Άγιο Όρος, στην Πάτμο, στην Ικαρία, στη Σμύρνη και αλλού. Ήταν απλός ταξιδιώτης, δεν φορούσε τα διακριτικά του επισκόπου, δεν είχε συνοδεία. Ταξίδευσε στο Αιγαίο ακαταπόνητα, χωρίς να σταματήσει, από την ηλικία των 40 ετών έως την ηλικία των 70 ετών, όταν η επανάσταση των υπόδουλων Ελλήνων προετοιμαζόταν με κάθε μυστικότητα.
Βρισκόμαστε στον δέκατο όγδοο αιώνα. Τα μηνύματα του Γαλλικού Διαφωτισμού έχουν φτάσει και στην Ελλάδα, τα πρώτα σχολεία έχουν ανοίξει με την βοήθεια πλούσιων Ελλήνων του Εξωτερικού, οι Έλληνες ναυτικοί, έχοντας την διακίνηση του εμπορίου στα χέρια τους, έχουν πλουτίσει και ετοιμάζονται να μετατρέψουν τα εμπορικά πλοία τους σε πολεμικά.
Είναι όμως και η εποχή κατά την οποία οι σκλαβωμένοι Έλληνες έρχονται σε επαφή με την γνώση. Τα νέα επιτεύγματα στους κλάδους της Επιστήμης διδάσκονται στην Ελλάδα. Μαζί με αυτήν την αναγέννηση των γραμμάτων, οι Έλληνες γνωρίζουν και κάποια άλλη αναγέννηση, που σημειώνεται στον χώρο των θρησκευτικών γραμμάτων. Πολλοί φωτισμένοι και άξιοι κληρικοί και μοναχοί της Εκκλησίας μας σπουδάζουν, μελετούν και διδάσκουν τα έργα των μεγάλων Πατέρων της Εκκλησίας μας. Βρισκόμαστε, λοιπόν, στην εποχή της αναγέννησης των Πατερικών σπουδών και των χριστιανικών γραμμάτων. Σε όλο τον υπόδουλο ελληνικό χώρο διδάσκουν εμπνευσμένοι κληρικοί και μοναχοί, λειτουργούν εκκλησιαστικές σχολές και παρατηρούνται εκδόσεις Πατερικών κειμένων.
Μέσα σε αυτήν την ατμόσφαιρα, το 1770 στην Ύδρα συναντιέται ο Μακάριος με τον νεαρό τότε Νικόδημο από την Νάξο, τον μετέπειτα Άγιο Νικόδημο τον Αγιορείτη. Οι δύο άνδρες γίνονται αμέσως φίλοι, παρά την μεγάλη διαφορά ηλικίας τους. Τους συνδέει η αγάπη για το Γένος και την Ορθοδοξία. Στην φιλική αυτή συντροφιά έπειτα από χρόνια θα προστεθεί και ο Αθανάσιος ο Πάριος. Και οι τρεις αποτελούν τους ηγέτες του κινήματος των Κολλυβάδων και θεωρούνται οι πρωτεργάτες της πνευματικής αναγέννησης των Πατερικών και χριστιανικών γραμμάτων. Πολλά έργα, όπως η ΦΙΛΟΚΑΛΙΑ, αποτελούν προϊόν της συνεργασίας τους.
Ο Άγιος Μακάριος φιλοξενήθηκε για μεγάλο χρονικό διάστημα στην Ύδρα, στην ιερά μονή της Παναγίας της Φανερωμένης. Ο ίδιος είχε ξεχωρίσει και επιλέξει για ασκητήριό του ένα απομακρυσμένο σπήλαιο στην Ζούρβα. Αναφέρεται ότι παρόμοια τέτοια ασκητήρια διατηρούσε και σε άλλα νησιά του Αιγαίου.
Η Ύδρα είναι σφραγισμένη από την παρουσία και το έργο του. Σήμερα στο νησί θα συναντήσει ο επισκέπτης ναούς που έχουν εγκαινιαστεί από τον Άγιο, αντιμήνσια που φέρουν την υπογραφή του, διδαχές και συμβουλές που έχουν διασωθεί προφορικά από γενιά σε γενιά. Επίσης μέσα στην πόλη της Ύδρας ο επισκέπτης θα περπατήσει στην πλατεία που φέρει το όνομα του Αγίου, γιατί, σύμφωνα με την παράδοση , εκεί ο Άγιος δίδασκε.
Η μνήμη του Αγίου εορτάζεται στις 17 Απριλίου.
 

Κολλυβαδικό κίνημα – Κολλυβάδες Όσιοι Πατέρες (Δρ Χαραλάμπης Μ. Μπούσιας, Μέγας Υμνογράφος της των Αλεξανδρέων Εκκλησίας)

Το κίνημα των Κολλυβάδων υπήρξε ένα ανακαινιστικό κίνημα στους κόλπους της Εκκλησίας, που σαν Αερμώνια αύρα έπνευσε, για να την ξυπνήσει από τον πνευματικό λήθαργο στον οποίο αυτή είχε περιέλθει αφ’ ενός μεν από χαλάρωση της προσηλώσεώς της στην Ορθόδοξη παράδοση αφ’ ετέρου δε από τις δυνάμεις του σκότους, οι οποίες με το δήθεν διαφωτισμό και την προοδευτικότητα που απαγγέλονταν ισοπέδωναν, όσα δεν μπόρεσαν να ισοπεδώσουν οι βάρβαροι κατακτητές στα τετρακόσια χρόνια της δουλείας. Το κίνημα αυτό στόχευε στην επαναφορά στο προσκήνιο της γνήσιας Ορθόδοξης πνευματικής ζωής και οδήγησε στη φιλοκαλική αναγέννηση μέσα από διαμόρφωση γνήσιων ρευμάτων Ορθοδόξων ιδεών, αυτών που πρόβαλλαν την ιδιαιτερότητα του πατρώου δόγματος της «καθ’ ημάς Ανατολής» και μάλιστα σε μια παγκόσμια αγέλη προβολής ατόμων και όχι προσώπων. Ξέσπασε το δεύτερο μισό του δεκάτου ογδόου αιώνος στον Άθωνα και αιτία είχε τη διαμάχη για την τέλεση των μνημοσύνων τα Σάββατα ή τις Κυριακές.

Οι πρωτεργάτες του πίστευαν ότι η αναγέννηση της Εκκλησίας και του έθνους θα μπορούσε να γίνει μόνο μέσα από την αναβίωση της μυστικής και νηπτικής θεολογίας των πατέρων. Να θυμηθούμε ότι νήψη είναι η κατάσταση εκείνη της πνευματικής νηφαλιότητος, δηλαδή της ενάργειας και της εγρηγόρσεως, κατά την οποία ο άνθρωπος έχει συνείδηση όχι μόνο του ορατού κόσμου, αλλά ιδιαίτερα του αόρατου, του βαθύτερου εσωτερικού του κόσμου. Η ονομασία «Κολλυβάδες» είναι σκωπτική και δόθηκε από τους αντιφρονούντες, αυτούς που έδειχναν ζήλο ανεπίγνωστο, αυτούς που ήθελαν να αποκόψουν τους Ορθοδόξους της εποχής τους από την ιερή ασκητική παράδοση της Εκκλησίας μας. Η λόγια τάξη των μοναχών, αυτών που έδειχναν ζήλο με επίγνωση, αφού στη φιλοσοφική τους παλέττα έβαζαν τα χρώματα του περιορισμού των αναγκών του ανθρώπου και της αναζητήσεως μιας βαθύτερης εσωτερικής ησυχίας, υποστήριζε την τέλεση των μνημοσύνων τα Σάββατα, ημέρα ειδικά αφιερωμένη από την Εκκλησία μας για τους κεκοιμημένους. Η θεόκινητη αυτή χορεία υποστήριζε επίσης τη συχνή θεία Κοινωνία και την επαναφορά της Εκκλησίας μας στην ησυχαστική ζωή.Έτσι οι Κολλυβάδες Πατέρες έδιναν έμφαση στη διδασκαλία του ησυχασμού και πρότειναν θέσεις του Αγίου Συμεών, του Νέου Θεολόγου, του 11ου αιώνος και του Αγίου Γρηγορίου του Παλαμά, του Μεγάλου αυτού Πατρός και διδασκάλου του 14ου αιώνος, που παρεξηγήθηκε, πολεμήθηκε και διώχθηκε για χάρη της αληθείας.

Η φιλοκαλική αναγέννηση της Λατρείας Μητροπολίτης Μαυροβουνίου και Παραθαλασσίας Αμφιλόχιος Ράντοβιτς

[Προηγούμενη Δημοσίευση:http://bitly.com/1feH9h2]

Ορόσημο για τη Φιλοκαλική αναγέννησι είναι επίσης και η έκδοσι του Πηδαλίου. Σ’ αυτό ο όσιος Νικόδημος συγκέντρωσε τους κανόνες των Αποστόλων, των οικουμενικών και τοπικών συνόδων και των αγίων Πατέρων, καθώς επίσης και τις εγκεκριμένες από την Εκκλησία ερμηνείες τους, στις οποίες πρόσθεσε και τις δικές του ερμηνείες. Το Πηδάλιον είναι πολύτιμος οδηγός όλων των ορθοδόξων Εκκλησιών μέχρι σήμερα.

Εκτός από τα πολλά άλλα πνευματικά και ερμηνευτικα έργα του αγίου Νικοδήμου εξαιρετικής σημασίας είναι και το Νέον Μαρτυρολόγιον και ο Συναξαριστής, που περιέχει τους βίους των αγίων του όλου ενιαυτού.

Επίσης και ο Αθανάσιος ο Πάριος έγραψε βίους αγίων και νεομαρτύρων και μετάφρασε στην απλή γλώσσα Συναξάρια όλων των Κυριακών και των μεγάλων εορτών «αξιώσει και προτροπή» του Μακαρίου Νοταρά.

Η στροφή στους αγίους και μάρτυρας ως μοναδικούς παιδαγωγούς και φωτιστές είναι ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά της Φιλοκαλικής αναγεννήσεως. Αλλά η ενασχόλησι με τους βίους τους και οι εκδόσεις τους δεν είναι κάτι το τυχαίο. Στους διαφωτιστές της Ευρώπης οι φιλοκαλικοί Πατέρες αντιπαράθεσαν τους αγίους και στην κατά κόσμον σοφία την ένθεη γνώσι και εμπειρία τους.

Προβάλλοντας τους αγίους ως μοναδικά πρότυπα για την αληθινή αναγέννησι του ανθρώπου, οι φωτισμένοι αυτοί άνδρες ανανέωσαν στη συνείδησι του λαού και των μοναχών το θεσμό της πνευματικής πατρότητας ως ευαγγελικό μέσο αγωγής και πνευματικής προόδου μέσα στην Εκκλησία. Μόνο οι άγιοι «αναλαβόντες την Χριστοήθειαν» μπορούν να είναι πραγματικοί πατέρες και διδάσκαλοι και οδηγοί προς την αλήθεια και την αιώνια ζωή.

ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΣΤΕΣ ΛΗΣΜΟΝΟΥΝ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΤΟΥ ΟΣΙΟΥ ΠΑΙΣΙΟΥ

 

ΓΙΑΤΙ ΟΙ ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΣΤΕΣ ΠΕΙΣΜΑΤΙΚΑ ΛΗΣΜΟΝΟΥΝ ΤΗΝ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΟΣΙΟΥ ΠΑΪΣΟΥ;

(Η επιστολή είναι διαχρονική και ελέγχει τα οικουμενιστικά ολισθήματα των ημερών μας)

Του Β. Χαραλάμπους,  θεολόγου

Όσα ωραία και να πούν οι οικουμενιστές για τον Όσιο Παΐσιο, πεισματικά θα αγνοούν το ομολογιακό θάρρος του και προπαντός την επιστολή του προς τον Αρχιμανδρίτη  Χαράλαμπο Βασιλόπουλο.  Ως μηδέποτε υπάρξασα θεωρείται η επιστολή τούτη για  τους οικουμενιστές. 

Η επιστολή του Οσίου Παϊσίου προς τον Αρχιμανδρίτη  Χαράλαμπο Βασιλόπουλο, αναφορικά με τις οικουμενιστικές και  φιλενωτικές ενέργειες του Οικουμενικού Πατριάρχη Αθηναγόρα, έπρεπε να είναι κανών ακριβείας στην προσέγγιση με τους Παπικούς.

Με αυτή την επιστολή του ο Όσιος  Παΐσιος εκφράζει την αγωνία του για τα τεκταινόμενα, γράφοντας : «Αλλά επειδή έφθασαν μέχρι το ερημητήριό μου θλιβερές ειδήσεις δια την Αγίαν Ορθοδοξίαν μας, επόνεσα πολύ και εθεώρησα καλό να τα γράψω αυτά που ένιωθα».  Ο μεγάλος αυτός Όσιος των ημερών μας, με πολύ πόνο γράφει την επιστολή αυτή, που πεισματικά λησμονούν οι οικουμενιστές. 

Με πολλή ταπείνωση λοιπόν ο Όσιος  Παΐσιος γράφει ότι «θα ήθελα να ζητήσω συγγνώμη εν πρώτοις απ’ όλους, που τολμώ να γράφω κάτι, ενώ δεν είμαι ούτε άγιος, ούτε θεολόγος». Για τούτο γράφει με πόνο: «Επειδή βλέπω τον μεγάλον σάλον που γίνεται στην Εκκλησίαν μας, εξ αιτίας των διαφόρων φιλενωτικών κινήσεων και των επαφών του Πατριάρχου μετά του Πάπα…».

Την επιστολή αυτή χαρακτηρίζει η Ορθόδοξη ισορροπία.  Από την μια η έκφραση της υικής αγάπης προς τον Οικουμενικό Πατριάρχη και από την άλλη ο αυστηρός έλεγχος των αντορθοδόξων οικουμενιστικών ενεργειών του. 

Δεν φείδεται να περιγράψει με πόνο το μέγεθος της οικουμενιστικής εκτροπής γράφοντας : «Όπως φαίνεται, αγάπησε μίαν άλλην γυναίκα μοντέρνα, που λέγεται Παπική Εκκλησία διότι η Ορθόδοξος Μητέρα μας δεν του κάμνει καμμίαν εντύπωσι, επειδή είναι πολύ σεμνή». 

Λόγια παρατραβηγμένα θα έλεγε κανείς αλλ’ όμως που περιγράφουν την έκταση του οικουμενιστικού ολισθήματος.  Προς τούτο επεξηγεί με πόνο : «Φαντάζομαι ότι θα με καταλάβουν όλοι, ότι τα γραφόμενά μου δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένας βαθύς μου πόνος δια την γραμμήν και κοσμικήν αγάπην, δυστυχώς του πατέρα μας κ. Αθηναγόρα».

Με λύπη θα επαναλάβομε ότι δυστυχώς οι οικουμενιστές πεισματικά αγνοούν την ομολογιακή επιστολή του Οσίου Παϊσίου προς τον Αρχιμανδρίτη  Χαράλαμπο Βασιλόπουλο, γιατί κατ’ ουσία είναι διαχρονική και ελέγχει και τα οικουμενιστικά ολισθήματα των ημερών μας.

ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΣΜΟΣ & ΠΑΠΙΣΜΟΣ Απόσπασμα από ομιλία του π. Γ. Δ. Μεταλληνού, κοσμήτορα της Θεολ. σχολής του Πανεπ. Αθηνών, στην Εκκλησία του Αγ. Αντύπα, στο Γουδί, στις 09-02-06

 

Ερώτηση: Ποια είναι η θέση της Ορθόδοξης Εκκλησίας σχετικά με την παραχώρηση ορθοδόξων ναών για τέλεση λατρευτικών πράξεων σε ετεροδόξους; Κι αν επιχειρείται κάτι τέτοιο ποια πρέπει να είναι η θέση του λαού;

 

Απ.: Εάν δεν γίνεται, αυτό, με προδοτική διάθεση και γίνεται απλώς για να εξυπηρετηθούν. Π.χ.: οι Αρμένιοι δεν είναι Ορθόδοξοι. Είναι αιρετικοί. Είδατε να καβγαδίζουμε ποτέ με τους Αρμενίους, εδώ στην Ελλάδα; Όχι, γιατί είναι αδερφοί μας. Ανθρωπάκια το Θεού είναι κι αυτοί και δεν δημιουργήθηκε πρόβλημα. Δεν θέλουνε να καταλύσουνε την Ορθοδοξία. Οι Εβραίοι, όμως, οι αιρετικοί, οι παπικοί, οι προτεστάντες, θέλουν να χτυπήσουν την Ορθοδοξία. Εάν εγώ, ο δεσπότης, πω στους παπικούς να πάρουν τον ναό, για να δείξω ότι είμαστε όλοι το ίδιο κ.τ.λ., τότε βλασφημώ τη πίστη μου. Εάν όμως, ο άλλος ο άνθρωπος, θέλει κι αυτός να μπει κάπου δεν θα του δώσω την εκκλησία! Θα του δώσω έναν άλλον χώρο, μιαν αίθουσα της εκκλησίας και να κάνουν τη λατρεία τους μέσα σ’ αυτό το πλαίσιο. Διότι δεν υπάρχει περίπτωση, αυτός ο άνθρωπος, να εκμεταλλεύεται την αγάπη που θα του δείξω.